|
Testamenten.
Geen testament
Indien u geen testament bij de notaris heeft laten opmaken
en u komt te overlijden is het erfrecht volgens de wet van toepassing.
Wanneer u dit niet wilt kunt u een testament maken. Op één januari 2003
is het nieuwe erfrecht in werking getreden.
Het wettelijk erfrecht.
Indien het wettelijk erfrecht van toepassing is
(u heeft dus geen testament gemaakt) kan alleen uw familie en uw echtgenoot
erven. De wet kent het principe dat de familie, die het dichtst bij
u staat, erft. Hiervoor heeft de wetgever vier groepen aangegeven die
kunnen erven, te weten:
- de echtgenoot, de kinderen en hun afstammelingen;
- ouders, broers en zusters en hun afstammelingen;
- grootouders;
- overige familie in de zijlijn;
Een hogere groep gaat voor een lagere groep. Voorbeeld: indien in een
bepaalde groep (bijvoorbeeld groep 2) personen in leven zijn, dan erven
die personen. De personen uit de groepen daarna (bijvoorbeeld groep
3 en 4) kunnen dan niet meer erven.
Indien in groep 1 kinderen en de echtgenoot in leven zijn, dan erft
de echtgenoot in beginsel hetzelfde als een kind erft.
Indien een van uw kinderen voor u is overleden, met achterlating van
kinderen (uw kleinkinderen), erven die (klein)kinderen voor het deel
dat uw vooroverleden kind gekregen zou hebben indien het nog in leven
was geweest ten tijde van uw overlijden.
Indien u in gemeenschap van goederen gehuwd bent is de grootte van uw
nalatenschap gelijk aan de helft van het vermogen dat u samen met uw
echtgenoot bezit.
In groep 2 erven halfbroers en halfzusters ook (voor de duidelijkheid:
groep 2 kan alleen erven als er geen personen uit groep 1 in leven zijn)
echter zij erven de helft van wat een volle broer of zuster erft.
Indien geen erfgenamen gevonden kunnen worden op grond van de bovenstaande
regels erft de staat alles.
Getrouwden met kinderen
Ingeval de eerste van de echtgenoten komt te overlijden en er geen testament
is volgt uit de wet dat de langstlevende partner eigenaar wordt van
de gehele nalatenschap. De kinderen hebben ook recht op een erfdeel,
welk erfdeel bestaat uit een vordering (in geld) op de langstlevende
ter grootte van hun erfdeel. Deze vordering welke de kinderen op de
langstlevende echtgenoot hebben is pas opeisbaar bij bijvoorbeeld het
overlijden danwel het faillissement van de langstlevende. De langstlevende
kan zodoende zonder inmenging van de kinderen voortleven.
De langstlevende echtgenoot kan ook (meestal op grond
van fiscale overwegingen) besluiten de wettelijke verdeling ongedaan
te maken. Dit dient binnen drie maanden na het overlijden van de eerststervende
te gebeuren.
Samenwonenden en getrouwden zonder kinderen
Als samenwonende zonder kinderen bent
u in beginsel volledig vrij om te beslissen wat er met uw nalatenschap
dient te gebeuren. Echter veelal vinden samenwoners dat, ook ter verzorging
van de langstlevende, de gemeenschappelijke goederen naar de langstlevende
moeten. Zoals besproken op de informatie pagina samenwonen en trouwen
kan bij samenwonenden een verblijvingsbeding opgenomen worden, op grond
waarvan die gemeenschappelijke goederen verblijven aan de langstlevende.
Wat dus overblijft zijn de privégoederen. Indien u niet wilt dat deze
volgens het wettelijk erfrecht naar uw familie gaan maar bijvoorbeeld
naar uw partner, dient u een testament te maken.
Getrouwden zonder kinderen zijn elkaars erfgenaam indien
u hierin wijzigingen aan wilt brengen of andere regelingen met betrekking
tot het overlijden wilt treffen kunt u een testament maken.
tip: Denkt u ook nog aan het geval dat u als laatste
overlijdt en heeft geërfd van uw partner! In dat geval beschikt u als
laatstoverledene over de goederen die eerst het bezit waren van u beiden.
Een clausule waarbij uw vermogen (bestaande uit de vermogens van u beiden
aangezien u erfgenaam was van uw vooroverleden partner) verdeeld wordt
over uw familie en de familie van uw vooroverleden partner is mogelijk.
Samenwonenenden partners met kinderen
Indien u samenwoont en u heeft kinderen,
dan kan het verstandig zijn een testament te maken. De reden hiervoor
is dat u door middel van een testament uw partner (die zonder testament
op grond van het wettelijk erfrecht niets erft) meer mogelijkheden kunt
verschaffen op gelijke voet door te leven zoals u dat nu (samen met
de partner) doet. Met andere woorden u kunt door middel van een testament
bereiken dat uw partner zoveel mogelijk verzorgd wordt achtergelaten.
Het testament dat hiervoor vaak wordt gebruikt is het langstlevende
testament.
Deze testamenten voorkomen dat een deel van uw nalatenschap
direct (feitelijk) naar uw kinderen gaat. Uw kinderen erven wel van
u (dit is ook verplicht op grond van de legitieme portie) echter zij
kunnen niet direct beschikken over hun deel. Zij moeten wachten tot
een in het testament beschreven moment, dit kan bijvoorbeeld zijn: het
overlijden van de langstlevende of het failliet gaan van de langstlevende,
ook andere momenten kunnen opgenomen worden in het testament.
Met deze testamenten kunt u dus voorkomen dat uw partner
na uw overlijden te weinig middelen overhoudt om door te leven op dezelfde
voet zoals dat gebeurde voor uw overlijden.
Daarnaast kunt u nog denken aan het aanwijzien van een
voogd in uw testament.
Overige regelingen
In een testament kunt u verder nog verschillende
overige bepalingen of regelingen opnemen, bijvoorbeeld:
- over de voogdij over uw kinderen;
- omtrent de bewindvoering over het te verkrijgen vermogen van uw erfgenamen
(kinderen);
- over het benoemen van een executeur-testamentair;
- over een uitsluitingsclausule;
- over legaten;
Voogdij
Een regeling omtrent de voogdij over uw minderjarige
kinderen kunt u in uw testament opnemen. Doet u dit niet en is er na
uw overlijden geen ouderlijk gezaghebbende meer aanwezig dan bepaalt
de rechter wie voogd wordt.
Bewind
Indien u er niet geheel op vertrouwt
dat een erfgenaam (al) volledig in staat is het te erven vermogen zelfstandig
te beheren kunt u een bewindvoerder benoemen. De bewindvoerder kan dan,
voor een in het testament opgenomen periode, zorgdragen voor een goed
beheer van het vermogen.
Executeur-testamentair
U heeft de mogelijkheid een executeur-testamentair
te benoemen. Deze zal zorg dienen te dragen voor de feitelijke afwikkeling
van de nalatenschap en voor de begrafenis dan wel de crematie. Uiteraard
kan niemand hiertoe gedwongen worden en uw executeur-testamentair zou
dus kunnen weigeren, overleg kan in dit geval onduidelijkheden voorkomen.
U bent volledig vrij om de persoon van uw keuze te benoemen, veelal
wordt de partner tot executeur-testamentair benoemd.
Uitsluitingsclausule
Een uitsluitingsclausule kunt u opnemen
in uw testament om te voorkomen dat hetgeen u nalaat zal vallen in een
gemeenschap van goederen waarin uw erfgenaam is gehuwd of in de toekomst
zal huwen. Indien u deze clausule niet opneemt zal uw nalatenschap zodoende
vallen in een eventuele gemeenschap van goederen van uw erfgenaam, uw
erfgenaam kan uiteraard wel zelf huwelijksvoorwaarden maken waarmee
door de erfgenaam zelf voorkomen kan worden dat erfenissen in een gemeenschap
zouden vallen. Deze regeling geldt ook voor partnerschapsvoorwaarden.
Legaten
Met een legaat kunt u een bepaald goed
of een bedrag nalaten aan een door u aangewezen persoon of instelling.
|